Zamislite da učestvujete na kvizu Milijunaš i da na značajnom pragu dobijete pitanje, iz oblasti za koju mislite da je dosta poznajete. Koliko Zemlja ima pratilaca tj. prirodnih satelita? Ponuđeni odgovori su A) jedan B) dva C) tri  D) četiri 

Slijedit će vas odgovor sa samouvjerenim smiješkom ili da koristimo neki od džokera jer se čini da je trik pitanje? Istina je da odgovor ipak drugačiji od onoga: Ima jedan prirodni satelit ! Tehnički gledano u ovom trenutku imamo tri prirodna satelita. Dakle, tačan odgovor je pod C.

Asteroid 2010 TK7

Zelenim krugom označen je 2010 TK7 jedan od dva poznata Zemljina trojanca

Osim Mjeseca, koji istinu za volju je zapravo pravi reprezent tog značenja, postoji grupa prirodnih objekata u blizini Zemlje (NEO) koji su u orbitalnoj rezonanciji za Zemljom. Oni bi se mogli klasifikovati kao "drugi" mjeseci Zemlje prateći je kao "Trojanski asteroidi". Trojanski asteroidi su u interakciji s orbitom planete koju slijede i mogu biti ispred ili iza planeta za koji su vezani. Oni su pronađeni u orbitama oko Jupitera, Saturna, Neptuna, Marsa. Tako je i naša Zemlja je zarobila par njih - srazmjerno svom gravitacionom utjecaju. 

Animation of 2010 TK7.gif
Orbita 2010 Tk7. prvog ptkrivenog Zemljinog trojanca. JPL, NASA, CC BY-SA 4.0, Link

Za sada znamo za dva: 2010 TK7 prečnika od 150 - 500 m i zadnje otkriveni 12. decembra 2020. godine te katalogiziran pod nazivom: 2020 XL5. Čini se da je asteroid tipa C  sastavljen uglavnom od ugljika. Njegov prečnik je oko 1100 m. Da li je dolutao iz glavnog asteroidnog pojasa, iz kojeg je izbačen pod utjecajem Jupitera ili međusobnih sudara ostaje nejasno. Ali iako ne znamo otkuda je došao, znamo da će ostati u svojoj sadašnjoj orbiti narednih 4.000 godina u stabilnoj L4 Lagrange tački. 

Istina je da mala tijela mogu biti i privremeno uhvaćena u Zemljinoj orbiti na puno kraće vrijeme. Njih nazivamo Kvazi-satelitima. Njihove orbite su potpuno nestabilne i bit će izbačeni u nekom narednom periodu. Poznati trenutni kvazi-sateliti Zemlje su (164207) 2004 GU9, (277810) 2006 FV35, 2014 OL339 , 2013 LX28 i 469219 Kamoʻoalewa.

Tako je 14.septembra 2006 godine otkriven mali objekt od samo 5m u prečniku u gotovo polarnoj orbiti Zemlje. Špekuliralo se da je u pitanju  Saturn S-IVB  treće faze iz programa Apolla 12. Kasnije je utvrđeno da je ipak asteroid u pitanju i označen kao 2006 RH120 . Asteroid je ponovo ušao u Solarnu orbitu nakon 13 mjeseci i očekuje se da će se vratiti u Zemljinu orbitu nakon 21 godine.

Suprotan primjer od gore navedenog, tj zabuni u porijeklu vjestački ili prirodni se desio 2015. Naime u aprilu 2015.  otkriven je objekt koji kruži oko Zemlje i prvobitno je označen kao asteroid 2015 HP116 , ali detaljnije istraživanje brzo je pokazalo da je to svemirska sonda Gaia, a otkriće objekta je ubrzo povučeno.

Dana 3. oktobra 2015., otkriveno je da mali objekt, privremeno označen kao WT1190F , kruži oko Zemlje svaka ~23 dana i da je tu najmanje od 2009. na kraju je udario na Zemlju 13. novembra 2015. u 06:18:34.3 UTC (± 1,3 sekunde).  Iako nije pozitivno identificiran ni sa jednim poznatim umjetnim satelitima, njegova procijenjena gustina od 0,1 g/cm 3 bila je mnogo niža nego što bi se očekivalo od prirodnog objekta jer čak i voda ima gustinu od 1 g/cm 3 . Stoga su astronomi zaključili da je objekt vjerovatno bio neka vrsta rezervoara za gorivo. Njegov ulazak u Zemljinu atmosferu možete pogledati ovdje:

https://www.youtube.com/watch?v=iEhyQwLgmXQ

 

 

Author: Behaudin Karić

Dodaj komentar